Zapraszamy na panel dyskusyjny dotyczący PSKK. Panel będzie miał miejsce na targach Wiatr i Woda w Warszawie (sala B na I piętrze). Prezentacje postępów prac nad projektem, a także otwartą dyskusję rozpoczniemy w najbliższą sobotę (13 marca) o godzinie 14:00.
Dziękujemy magazynowi Wiosło za zaproszenie do przeprowadzenia tej debaty.
Prace nad systemem kajakowych umiejętności trwają pełną parą. W tej chwili zespoły starają się przygotować wstępny projekt uporządkowania umiejętności. Na początku marca spodziewamy się pierwszych rezultatów.
W między czasie zrobiliśmy na FOK mały konkurs na nazwę dla naszego tworu. Były dyskusje, dwa głosowania, aż w końcu wybraliśmy nazwę: “Polski System Kwalifikacji Kajakowych“, w skrócie PSKK. Skrót ma tą miłą cechę, że można go czytać jako “pasek”, a więc zamiast stopni, możemy mieć paski.
Pojawiły się nawet nieoficjalne pomysły, żeby pokolorować te paski w zależności od rodzaju kajakarstwa. Można by nawet łączyć wiele kolorów, chociaż jest to dosyć ryzykowny pomysł. 
Zatwierdziliśmy harmonogram drugiego etapu prac nad systemem kwalifikacji kajakowych. Obejmuje on opracowanie szczegółowych opisów umiejętności wymaganych na każdym ze stopni. Już w nadchodzącym sezonie chcemy przetestować system w porozumieniu z wybranymi organizatorami szkoleń. Mamy już kilka zgłoszeń, a więc z niecierpliwością czekamy na komentarze od praktyków 
Jesienią powrócimy do dyskusji uwzględniając doświadczenia pierwszego sezonu. Planujemy spotkać się na Otwartych Mistrzostwach Polski Instruktorów Kajakarstwa, które odbędą się we wrześniu na Raduni. Potem znowu seria internetowych dyskusji, aby zgodnie z przyjętym harmonogramem w grudniu 2010 opublikować pierwszą oficjalną wersje systemu.
Po zaprezentowaniu projektu nowego systemu pojawiło się wiele pytań, komentarzy, wątpliwości. Większość z nich jest podobna, dlatego zdecydowaliśmy się przygotować odpowiedzi na najczęstsze pytania:
1. Komu ma służyć nowy system?
Sądzimy, że projektowany system będzie pomocny wszystkim kajakarzom, klubom i firmom kajakowym. Potencjalnych zalet systemu jest bardzo wiele, wymieńmy kilka z nich:
2. Czy inicjatywa ma jakiś związek z nadchodzącymi zmianami w prawie i likwidacją IRR?
I tak, i nie.
Tak – bo nie da się ukryć, że najchętniej widzielibyśmy (a przynajmniej część z nas) w tym zakresie kompletną deregulację (czyli brak obowiązkowych uprawnień). A początki prac nad ustawą dały impuls do rozmowy o FOKu i systemie stopni.
Nie – bo podkreślamy – nie chcemy (wręcz uważamy to za szkodliwe), aby ktoś uczynił z jakiegokolwiek stopnia formalne, państwowe uprawnienie. Ma być tylko metodą weryfikacji umiejętności. Chcemy, żeby system odpowiadał na pytanie, “co dana osoba umie?”, a nie “co jej wolno?”.
Jeśli IRR zostanie zlikwidowany, to będzie więcej przestrzeni na nowy system. W tej chwili, z oczywistych powodów, jeśli chcę być instruktorem lub prowadzić spływy – zadbam o zdobycie tego, co obowiązkowe. A na własny, realny rozwój, często brakuje już sił i środków.
3. Kto na tym zarobi?
Zgodnie z odpowiedzią na pytanie 1, sądzimy korzyści osiągnie całe środowisko kajakowe.
Wydaje się, iż same sprawdziany umiejętności powinny być prowadzone “po kosztach”, a sposób weryfikacji na tyle prosty, by tych kosztów za dużo nie generował.
Mamy nadzieję, iż dzięki systemowi powiększy się, niezwykle skromny obecnie, rynek szkoleń kajakowych (zarówno prowadzonych przez kluby, jak i komercyjnie). Podkreślić trzeba jednak, iż na żaden stopień nie jest wymagane odbycie formalnego szkolenia - kajakarz równie dobrze może nabyć niezbędne umiejętności w czasie spływów z kolegami.
4. Kto będzie wystawiał certyfikaty i dbał o całe zaplecze organizacyjne systemu?
System jest inicjatywą oddolną i nie mamy w tej chwili gotowej odpowiedzi na to pytanie. Chcemy skupić się na dobrym opracowaniu treści systemu, a potem zastanawiać się nad jego zapleczem organizacyjnym.
W wersji minimalnej, na początku system może nawet funkcjonować zupełnie bez formalnego zaplecza. Każdy kajakarz może ocenić na jakim jest poziomie, a organizatorzy szkoleń będą mogli oprzeć na tym swoje programy.
W wersji pośredniej – nie będzie centralnej organizacji wydającej certyfikaty. Poszczególne kluby będą nadawały stopnie swoim członkom, oraz osobom, które się do nich zgłoszą. Wszystkie – wedle tych samych reguł.
Jednocześnie prowadzimy zapoznawcze rozmowy z władzami dużych organizacji kajakowych (PTTK, PZKaj), a więc nie jest wykluczone, że system zostanie wdrożony przez jakąś istniejącą już organizacje.
5. Kto będzie egzaminował?
Odpowiedź jest powiązana z pytaniem 4. Na razie nie są ustalone zasady egzaminowania, ani to kto będzie egzaminatorem. W najprostszej wersji egzaminatorem mogłaby po prostu być osoba na wyższym stopniu, chociaż to nie jest rozwiązanie idealne.
6. Co z osobami, które mają już uprawnienia instruktorów/przodowników PZKaj, PTTK, IRR?
To bardzo ważna kwestia. Wielu z nas mocno dotknęła nagła zmiana uprawnień – z dnia na dzień Instruktor PZKaj/Przodownik PTTK przestały cokolwiek (formalnie) znaczyć, a pojawił się tajemniczy IRR – bez żadnych przpisów przejściowych, przepisywania uprawnień itd.
O IRR pisaliśmy w związku z pytaniem 2. Stopnie projektowanego systemu nie mają być jakimkolwiek formalnym uprawnieniem. Również zakres tematyczny, sposób przyznawania uprawnienia (ważniejsze odbycie kursu, a nie sprawdzenie umiejętności) czynią tą propozycję z systemem IRR mało przystawalnymi.
Trzeba mocno podkreślić, iż inaczej niż w dotychczasowych rozwiązaniach PTTK/PZKaj (dedykowanych instruktorom, przodownikom), projektowane stopnie przeznaczone są dla bardzo szerokiej grupy kajakarzy – od najbardziej początkujących po starych wygów. W systemie zaproponowano też specjalizacje: morską, nizinną i górską. Widać więc, iż proste, automatyczne przełożenie może być trudne.
Kwestią sporną, również wewnątrz FOK, pozostaje, czy stopnie instruktorskie (czyli związane z umiejętnością uczenia innych) mieszczą się wewnątrz 5-stopniowej skali, czy też powinny być od niej niezależne. Być może zatem zaproponowany system dobrze uzupełnia się z istniejącym stopniami przodownicko/instruktorskim.
Podsumowując, jak już pisaliśmy, nie jest jeszcze zdecydowane w jaki sposób system będzie wprowadzany w życie. Wydaje się jednak pewne, że trzeba przyjąć takie rozwiązanie, by była zapewniona przyspieszona droga weryfikacji dla osób, które mają już jakieś stopnie czy uprawnienia kajakowe.
Po długich miesiącach żarliwych dyskusji, ścierania się poglądów bardzo różnych kajakarzy, wyciągania wniosków z przeszłości i planowania przyszłości Forum Organizacji Kajakowych opublikowało ostateczną wersję Ogólnego Projektu Systemy Kwalifikacji Kajakowych. Jest to dokument, który ma na celu podsumować pierwszy etap prac, czyli przedstawić ramy, które zostaną następnie wypełnione szczegółowymi wymaganiami egzaminacyjnymi na poszczególne stopnie.
Dokument w formie pliku PDF jest dostępny pod adresem:
http://blog.kajak.org.pl/fok/files/2009/12/Ogolny_projekt_SKK.pdf
Zależy nam, żeby całe środowisko polskich kajakarzy zapoznało się z tym nowym pomysłem. Czekamy na komentarze. Wszystkie opinie, uwagi są cenne i będą brane pod uwagę w trakcie dalszych prac.
Może się komuś wydawać, że FOK przycichł – od czerwca nie napisaliśmy nic oficjalnego, a zgodnie z harmonogramem już prawie 3 miesiące temu powinny być pierwsze wyniki. Nie ma jednak powodów do obaw, po prostu harmonogram był zbyt optymistyczny. Od września praca nad nowym systemem kajakowych kwalifikacji po prostu wre. Już wkrótce możecie się spodziewać oficjalnego przedstawienia ogólnego projektu systemu. Mamy nadzieję, że stanie się on przyczynkiem do dyskusji w całej kajakowej społeczności.
Niecierpliwych zapraszamy do śledzenia archiwum dyskusji.
Sezon w pełni, wracamy z jednego spływu, a już myślimy o następnym, a mimo tego praca nad nowym systemem kwalifikacji kajakowych trwa. Właśnie ukończylismy etap tworzenia zespołów. Właściwie to wyjazdy kajakowe opóźniły trochę działania koordynatorów zespołu górskiego i morskiego, ale zespół nizinny jest już w komplecie.
Pełny skład zespołów wisi sobie na stronie FOK. Do końca sierpnia będziemy spokojnie pracować nad projektem nowego systemu, a więc na początku września spodziewajcie się kolejnego sprawozdzania z działań.
Ukończyliśmy prace nad założeniami nowego systemu kwalifikacji kajakowych. To ważny punkt, bowiem stanowić będzie fundament pod dalsze, bardziej szczegółowe prace.
Założenia systemu
1. Szkolenie rozdzielone od egzaminów.
W celu uniknięcia jawnego konfliktu interesów należy rozdzielić możliwie najbardziej organizacje szkoleń od przeprowadzania egzaminów.
2. Materialy szkoleniowe i egzaminacyjne publicznie dostępne.
Naszym celem jest szeroko rozumiana popularyzacja różnych form kajakarstwa m.in. poprzez bezproblemowy dostęp do bezpłatnych materiałów szkoleniowych via internet.
3. Wykorzystanie i połączenie dotychczasowych doświadczeń szkoleniowych (PZKaj, PTTK, FAKK, IRR).
Doceniamy dotychczasowe wzorce szkoleniowe wykorzystywane w Polsce. Chcemy także utrzymać ciągłość z dotychczas wydanymi uprawnieniami.
4. Utrzymanie zasadniczej zgodności z systemami światowymi (EPP, BCU, ACA).
Uważamy, że tworzony system powinien być zgodny z światowymi wzorcami. Gdzie to jest możliwe należy je wykorzystać, dopasowując jednocześnie do specyfiki polskiego kajakarstwa.
5. Pięć stopni wyszkolenia:
– 1 stopień wspólny dla wszystkich
– stopnie 4-5 wymagają umiejętności przewodnickich
Pięciostopniowy system jest międzynarodowym standardem. Sądzimy, że jest to optymalna ilość stopni opisujących rozwój kajakowych kwalifikacji.
6. Rozróżniamy trzy podstawowe ścieżki kajakowego szkolenia:
* nizinna (typowe polskie, uniwersalne, turystyczne kajakarstwo nizinne, z elementami biwakowania i pokonywania zwałek)
* górska (kajakarstwo górskie)
* morska (kajakarstwo morskie)
7. System jest otwarty na nowe rodzaje kajakarstwa rekreacyjnego. Nowe ścieżki szkolenia powinny być spójne z dotychczasowymi rodzajami kajakarstwa.
Przewidujemy możliwość rozszerzenia systemu o nowe specjalistyczne rodzaje kajakarstwa, na przykład kajakarstwo zwałkowe, czy rafting. Nowa ścieżka powinna wykorzystywać podstawowe stopnie wyszkolenia.
Zaczynamy prace nad nowym, wspólnym systemem szkoleniowo-kwalifikacyjnym dla kajakarstwa rekreacyjnego. Jeśli wszystko dobrze pójdzie, to zgodnie z harmonogramem do końca tego roku powstanie coś nowego. Chcemy połączyć wieloletnie polskie doświadczenia (PTTK, PZKaj, FAKK, IRR) z międzynarodowymi standardami (BCU, ACA, EPP), tak aby polscy kajakarze mogli się lepiej rozwijać swoje umiejętności. Więcej szczegółów znajdziecie w propozycji założeń nowego systemu.
Zainteresowanych zapraszamy do przyłączenia się do FOK i dyskusji na ważne tematy.
Forum Organizacji Kajakowych wyprodukowało pierwszy dokument. Jest nim list w sprawie projektu nowej ustawy o sporcie, który został 30 kwietnia 2009 roku wysłany do Ministerstwa Sportu i Turystyki. Popieramy w nim deregulacje w zakresie rekreacji ruchowej, czyli po prostu zgadzamy się z duchem nowej ustawy.
Zresztą przeczytajcie sami:
Środowisko kajakarzy z zadowoleniem przyjęło projekt nowej ustawy o sporcie (z dnia 5 marca 2009r.) Uważamy, że deregulacja w zakresie rekreacji ruchowej sprzyja rozwojowi turystyki i rekreacji kajakowej.
Dotychczasowe regulacje prawne wynikające z Ustawy o kulturze fizycznej oraz umocowanych w niej rozporządzeń utrudniały organizowanie nieformalnych spływów kajakowych stawiając jednakowe wymagania przed organizatorem dużego spływu komercyjnego, jak i dla osoby która organizowała spływ dla grupki znajomych czy nawet rodziny.
Praktyka ostatnich lat wskazuje także, że osoby kończące kursy na uprawnienia Instruktora Rekreacji Ruchowej o specjalności Kajakarstwo mają mniejszą wiedzę, umiejętności i doświadczenie niż uczestnicy kursów przewodnickich organizowanych przez specjalistyczne organizacje kajakowe (np. Polski Związek Kajakowy, czy komisje turystyki kajakowej PTTK).
Z ulgą przyjmujemy więc informacje, że z dniem wejścia w życie nowej Ustawy o sporcie straci ważność Ustawa z dnia 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej (Dz. U. z 1996r., Nr 25, poz. 113, z późn. zm.) oraz Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 września 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków prowadzenia działalności w dziedzinie rekreacji ruchowej (Dz. U. z 2001r., Nr 101, poz. 1095) i Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 27 czerwca 2001 r. w sprawie kwalifikacji, stopni i tytułów zawodowych w dziedzinie kultury fizycznej oraz zasad i trybu ich uzyskiwania. (Dz. U. z 2003r., Nr 8, poz. 93)
Już dzisiaj, zaproponowana przez ministerstwo wizja deregulacji ma pozytywny wpływ na środowisko kajakarzy. W marcu 2009r. zawiązała się grupa robocza, która ma na celu wypracowanie nowego modelu specjalistycznych szkolenia dla kajakarzy i przewodników spływów.
Powstający model szkolenia ma zastąpić likwidowane uprawnienia IRR o specjalności kajakarstwo, uwzględniając jednocześnie długoletnie doświadczenia szkoleniowe organizacji PZKaj, czy PTTK. Chcemy także, aby nowy model szkoleń kajakowych był zgodny z systemami obowiązującymi w wiodących krajach Unii Europejskiej i świata.
Jednocześnie wyrażamy szczególne zainteresowanie pracami przy tworzeniu rozporządzenia określającego warunki bezpieczeństwa osób przebywających w górach, pływających, kąpiących się i uprawiających sporty wodne, które zostało wymienione w artykule 37 punkt 3. Sądzimy, że jako doświadczeni kajakarze będziemy mogli służyć radą w kwestiach bezpieczeństwa spływów kajakowych.
Pod pismem podpisało się ośmiu reprezentantów organizacji kajakowych:
* Marcin Chodorowski – prezes Fundacji Promocji Rekreacji KiM
* Robert Hankiewicz – prezes klubu BLKS “BoLwater”
* Piotr Kaliszek – przewodniczący Komisji Dialogu Społecznego ds. Warszawskiej Wisły; właściciel sklepu kajakowego Nurt.
* Bartosz Sawicki – redaktor portalu kajak.org.pl
* Maciej Skarbek – klub SKK Morzkulc
* Marcin Sochaj – producent kajaków Hobbo.net, właściciel
* Piotr Stalmach – klub AKTK Bystrze
* Mateusz Zarembowicz – Fundacja Fun Kayak
Pismo jest widoczne na stronie Ministerstwa Sportu pod hasłem “Fundacja Promocji Rekreacji KiM – zgłoszenie zainteresowania pracami nad projektem“.
Uważni czytelnicy zauważyli, że w piśmie pojawia się wątek nowego systemu szkolenia dla kajakarzy. Rzeczywiście pracujemy nad tym. Chcemy, że polscy kajakarze mieli porządny system szkoleniowy. System, który będzie stymulował podnoszenie swoich umiejętności. System, który będzie certyfikował dobrych przewodników spływów. Nie chcemy wymyślać wszystkiego od początku, a więc w tej chwili trwa szczegółowa analiza systemów stosowanych na świecie. Przeanalizowaliśmy już brytyjskie BCU, amerykańskie ACA, kanadyjskie PC, i europejskie EPP. Zaczyna to się układać w logiczną całość i wkrótce pewnie powstaną jakieś konkretne propozycje.
Przypominamy, że forum jest otwarte na wszystkie organizacje i grupy (formalne i nieformalne), którym bliskie jest dobro kajakarstwa rekreacyjnego w Polsce. Zapraszamy do współpracy.
